VAART-bericht van: "Christian Janszn." <[EMAIL PROTECTED]>

Beste Dieter,

Voor het nieuws over de stremming ben je waarschijnlijk al op de hoogte.
De vaart is al weer vrijgegeven, ik begrijp nu zowel in de opvaart, als in
de afvaart. Natuurlijk en vanzelfsprekend geheel 'op eigen risico'. De
laatste container is nog niet gevonden.

Wat mij nog altijd verbaast dat RWS nog steeds niet beschikt over enkele
side-scan sonar's. Voor zover ik bergrepen heb heeft RWS op dit moment
alleen beschikking over Multi-beam sonar's. Ik neem aan dat RWS nu met 2
zulke pijlboten(met Multi-beams) aan het zoeken is. Het nadeel hebben we
enkele maanden geleden gezien in Keulen. Men heeft dagen gezocht om de
laatste containers te vinden. Ja, en nu zijn ze aan het zoeken naar 1
container. Je zou bijna een poule willen starten over hoelang het kan
duren voor ze deze container gevonden hebben….

---------------------
Voor de mensen die geen fervente kijkers zijn naar Discovery Channel of
Nat.Geo.Channel hier een korte uitleg.

Bijna alle moderne binnenvaartschepen hebben een sonar aan boord. Wij
noemen zo'n ding een dieptemeter. Vaak gemonteerd onder de boeg en deze
meet loodrecht naar beneden. D.m.v. geluidsgolven en tijdverschillen meet
een dieptemeter de afstand tussen het vlak(=plek van montage) en de bodem.
Een diepte meter is een 'narrow beam' sonar. Net als een zoeklicht heeft
een dieptemeter een smalle bundel. In de praktijk is bij een diepte van
5meter onder het vlak de bundel ±30cm breed, ofwel iets breder dan een
puts of emmer.

Een zogenaamde 'fishfinder' of schrijvend echolood is voor betreft de
meetapparatuur vrijwel identiek aan een dieptemeter. Het enige verschil is
dat dit soort apparaten op een beeldscherm, of vroeger op een papierrol,
tijdens het varen het profiel van de bodem schrijft en als een soort
hartmonitor die men naar een kant weg laat lopen. Zowel een dieptemeter
als een 'fishfinder' zijn minder geschikt om containers of iets kleiners
op de bodem te zoeken. Je moet maar net geluk hebben dat je precies over
het gezochte object vaart, en het dan ook nog gelijk herkent.

De techniek waarmee RWS in Nederland werkt is een zogenaamde Multi-beam
sonar. Dit zijn meerdere sonar's die naast elkaar op de boeg van een
patrouilleboot zijn gemonteerd. Deze bundels zijn niet zo gefocust en dus
per stuk breder dan een sonar van een dieptemeter. Vaak zijn de bundels
naar beneden en iets naar voren gericht. Het is net alsof je met een hand
vol zoeklichten een rijtje lichtbundels naast elkaar, voor je voeten, op
de grond schijnt. Oftewel een goede methode om een pad voor je voeten te
onderzoeken op obstakels en te zien wat direct voor je op de grond ligt.
Een nadeel van zo'n Multi-beam is dat je recht naar beneden kijkt en
maximaal circa 40 graden naar stuurboord en naar bakboord. Wanneer je
hiermee werkt bij een waterdiepte van 5 meter onder de kiel dan is de rij
bundels op de bodem slechts 8,5 meter breed. Oftewel je moet zo vaak heen
en weer varen dat je met banen van maximaal 10 meter breedte de hele bodem
hebt afgezocht. Een tweede nadeel van een Multi-beam is dat er op de boot
vaak een stellage over de boeg gebouwd moet zijn. Je neemt dus niet snel
de meetapparatuur mee in de auto en bouwt hem daarna weer snel op, op een
andere patrouilleboot. Dit is juist wel de kracht van een side-scan sonar.

De techniek die ik vind dat RWS zou moeten gebruiken is een zogenaamde
Side-scan sonar. Een dergelijke sonar is niet vast gemonteerd maar wordt
voorgetrokken aan een sleepkabel. Dit kan goed met maximaal 8 km/uur door
het water. Bij hogere snelheden worden de metingen onduidelijk. De
meetapparatuur aan de sleepkabel zit in een zogenaamde torpedo die typisch
een lengte van ongeveer 1,2 meter heeft en een doorsnede van ongeveer 16
cm.
In een side-scan sonar zit 1 meetkop(=sonar) die ronddraait. Vaak worden
door wrakzoekers op zee ook magnetometers in zo’n Fish ingebouwd. Hiermee
kan een voorwerp van ijzer nog eerder gedetecteerd worden. Wat deze
draaiende meetkop doet is dat hij meerdere malen per seconde een hele rij
metingen verricht van bijna horizontaal naar bakboord, tot loodrecht naar
beneden en eindigend bijna horizontaal naar stuurboord, een soort halve
cirkel dwars op de vaarrichting. Dus meerdere malen per seconde meet deze
sonar alle afstanden tot de bodem en harde voorwerpen onder water, over
een bereik van een halve cirkel. Deze plakjes achter elkaar kunnen op
papier en/of een beeldscherm van een computer een 'foto' presenteren. In
ondiep water, zoals in de binnenvaart. Kan bij een zoekbaan in de praktijk
ongeveer 250 m meter breed, in een keer worden gekeken. Zeker een
container is goed te herkennen omdat deze boven de bodem uitsteekt. Een
dergelijk beeld van een side-scan sonar heeft namelijk een soort schaduw
aan de achterkant van een hoger object, op een plaatje zie je een soort
schaduw totdat de sonar weer de bodem kan zien. Een ander groot voordeel
is dat een side-scan als het ware onder afgemeerde schepen en stijgers aan
de oever door kan kijken omdat deze dwarsuit en tot bijna horizontaal
meet.
In de praktijk zou dit betekent dat de Waal met 3 x stroomafwaarts varen
en met snelheid over de bodem van net iets meer dan 10 km/uur, de
volledige bodem in kaart, lees: op de foto, is te zetten. Ik durf er een
mooie fles wijn op te verwedden dat met deze meettechniek een object zoals
een 20-voet container, of groter, sneller is te vinden dan de nu
gebruikelijke techniek van RWS.

Ik ken persoonlijk enkele deskundigen van Radio Holland uit Rotterdam die
graag deze techniek zouden demonstreren aan RWS. RWS heeft echter laten
blijken dat zij geen interesse hebben in een dergelijke demonstratie. Ik
denk dat we als sector hier meer aandacht aan moeten geven. Nu hebben het
geluk dat de meeste schepen kunnen omvaren. Had deze aanvaring echter
boven de Pannedense Kop plaatsgevonden dan was omvaren niet mogelijk
geweest. De gevolgen waren dan ook vele malen groter geweest.

Ik blijf dan ook van mening dat een investering, door RWS of een private
partij, op zijn plaats is om dergelijke zoekacties van dagen terug te
kunnen brengen naar uren. Ook als er 30 km rivier of meer moet worden
onderzocht op vermiste containers.

Met vriendelijke groet,
C.Janszn.

Reactie op:
> VAART-bericht van: "D.G. van Gent" <[EMAIL PROTECTED]>
>
>
> Ik hoor dat de waal is gestremt bij Tiel,
> aanvaring, containers in het water!
> wie heeft meer informatie?
>
> groet
>
> Dieter van Gent





* Het adres voor reacties en nieuwe berichten: [email protected]
* Afmelden op: [EMAIL PROTECTED] met tekst: unsubscribe VAART-L


Antwoord per e-mail aan