;)
Eskerrik asko.
()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()()
[EMAIL PROTECTED]
www.blogak.com/josu
----Original Message Follows----
From: Amatiño <[EMAIL PROTECTED]>
Reply-To: Eibartarrak zerrenda <[email protected]>
To: Eibartarrak zerrenda <[email protected]>
Subject: Re: [eibar] Mendicute eta Mendikute
Date: Tue, 06 Jun 2006 01:00:08 +0200
MIME-Version: 1.0
Received: from bay0-mc11-f10.bay0.hotmail.com ([65.54.245.82]) by
bay0-imc2-s28.bay0.hotmail.com with Microsoft SMTPSVC(6.0.3790.1830); Mon, 5
Jun 2006 16:00:15 -0700
Received: from mail.lleu.org ([195.5.255.92]) by
bay0-mc11-f10.bay0.hotmail.com with Microsoft SMTPSVC(6.0.3790.1830); Mon, 5
Jun 2006 16:00:14 -0700
Received: from [127.0.0.1] (localhost [127.0.0.1])by mail.lleu.org (Postfix)
with ESMTP id 71FD911D8E7;Tue, 6 Jun 2006 01:00:12 +0200 (CEST)
Received: from correo.euskaltel.es (ektmail5mta1.euskaltel.es
[212.55.8.89])by mail.lleu.org (Postfix) with ESMTP id 1913211D8E3for
<[email protected]>; Tue, 6 Jun 2006 01:00:10 +0200 (CEST)
Received: from luis ([85.86.230.190]) by ektmail5mta1.euskaltel.es(Sun Java
System Messaging Server 6.2-3.03 (built Jun 27 2005))with ESMTP id
<[EMAIL PROTECTED]> [EMAIL PROTECTED];
Tue, 06 Jun 2006 01:00:10 +0200 (CEST)
X-Message-Info: LsUYwwHHNt0yEf9DRTFlA1F2A2k7rYe6KJmqEJ3pbto=
X-Original-To: [email protected]
Delivered-To: [EMAIL PROTECTED]
X-MIMEOLE: Produced By Microsoft MimeOLE V6.00.2900.2869
X-Mailer: Microsoft Outlook IMO, Build 9.0.2416 (9.0.2910.0)
X-MSMail-priority: Normal
X-BeenThere: [email protected]
X-Mailman-Version: 2.1.8rc1
Precedence: list
List-Id: Eibartarrak zerrenda <eibartarrak.postaria.com>
List-Unsubscribe:
<http://postaria.com/mailman/listinfo/eibartarrak>,<mailto:[EMAIL PROTECTED]>
List-Archive: <http://postaria.com/pipermail/eibartarrak>
List-Post: <mailto:[email protected]>
List-Help: <mailto:[EMAIL PROTECTED]>
List-Subscribe:
<http://postaria.com/mailman/listinfo/eibartarrak>,<mailto:[EMAIL PROTECTED]>
Errors-To: [EMAIL PROTECTED]
Return-Path: [EMAIL PROTECTED]
X-OriginalArrivalTime: 05 Jun 2006 23:00:14.0586 (UTC)
FILETIME=[CE477DA0:01C688F3]
Behar bada berandutxo da baina...
1. Mendecute-Mendicute:
Trebik Josuri: "Mitxelena aipatuz, ez dok ezer baieztatzen, hor be
POSIBILITATE moduan
botatzen dok, inondik inora afirmau, hik eitten duan moduan."
Hona hitzez hitz Mitxelena esan zuena: "Partiendo de que la pronunciación
popular del topónimo acusa claramente la oclusiva, por lo que hay que
rechazar en absoluto la explicación basada en una confusión gráfica, y de
que -KUTE no tiene explicación vasca satisfactoria, creo que hay que ver en
'Mendicute' un 'monte acut(u): Cf. Montagut, Monteagudo y el vasc.
Aitzorrotz. La evolución Mondacute, Mendecute, Mendicute se explicaría
sencillamente por influencia de 'mendi'. Parece, en efecto, que la forma
Mendecute del apellido es más antigua que Mendicute: en la lista de Guerra
(Ensayo, 389) sólo figura Mendecute (en el siglo XVIII) y ningún Mendicute".
APELLIDOS VASCOS. Luis Michelena. San Sebastián 1953.
Beraz, Josu gogoan duena ez da posibilitate bat gehiago, Mitxelenaren
posibilitate posibleena baino.
2. Zaldibar.
Mitxelenak liburu berean: "ZALDI: Caballo. No es fácil distinguir sus
compuestos de los de ZALDU (latin saltus, bosque, arboleda); así, Zaldibar o
Zaldibia".
Hemen, ordea, Mitxelenak bi aukerak eskaintzen ditu eta esan, ez dela erraz
zein den zein asmatzea. Logika (?) ezarriz, errazago izan daiteke
ZALDU-IBAR, ZALDI-IBAR baino. Baina, aldi berean, zailago ZALDU-IBIA,
ZALDI-IBIA baino, bai baitaude AST(o)IBIA, USO(i)BIAga, BEHO(r)IBIA, URDAN
IBIA... Nahiz eta HONDAR(r) IBIA ere bertan egon.
3. Trebiño
Mitxelenak ez du liburu honetan aipatu ere egiten.
Amatiño
-----Mensaje original-----
De: [EMAIL PROTECTED]
[mailto:[EMAIL PROTECTED] nombre de Imanol Trebiño
Enviado el: lunes, 05 de junio de 2006 23:16
Para: Eibartarrak zerrenda
Asunto: Re: [eibar] Mendicute eta Mendikute
> Ez hadi kikildu eta ez esan "ez dakit", ideiaren bat izango dok eta.
Jeje... "Trebiño"k 3rekin zerikusirik izango dabela imaginatzen dot. Ta
Zaldibar... Zald(i/un?)+ibar.
Pregunten arrazoiak:
1.- Zaldibar. Jende gehixenak, ixa berbaz berba agerzen dalako,
Zaldibar
"Zaldi (aren) ibarra" dala uste dau. Gainera -eta heuk be ezkutua ikusi gura
izan zuan hire apelliduan kontura- Zalbidarko ezkutuan zaldi bat agertzen
da. Ebidente ez? Ba ez, Zaldibar izenak berez ez daka batere zerikusirik
zaldiekin.
Zaldibar herriko lehengo izena "Zaldu" zan. Datu bat areago, nire lagun
baten ama Zaldibarkua da, eta apellidua daka "Zalduegi". Ez da kasualitatea.
Zaldibar Zaldu (herriko) ibarra da.
Eta ezkutuko zaldixa? Erraza, izena -eta okerreko etimologixa- hor
dagoela ezkutua gero egokitzen da.
Antzeko ejenplua: "Acha" apellidua, euskarazko, bizkaierazko "atxa",
"haitza" baino ez da. Baina bere ezkutuan aizkora bat ikusi ahal izango
dozu. Aurreko kasu berbera, etimologia okerra asmatu eta gero etimologia
oker horren inguruan apaindu.
Ondorixua: batzutan gauza bat da dirudiena eta beste bat errealitatea.
2.- Trebiño. Bai "tre-", "tres..."
Nik entzuna nakan, eta irakurrita be bai, "Trebiño" izena toki horretan
erromatarren aurreko hiru euskal tribu bertan elkartzen ziralako sortua
zala. Oso ideia errepikatua da, gainera baieztatze horren aitta ez zan
edonor, Julio Caro Baroja jaun txit gorena baino.
Arraro egitten jatan, lehenengo ez nebalako sinisten dokumentaziñorik
egongo zenik "erromatarren aurreko" garai urrin horretatik "Trebiño" izena
lehendabiziko bidarrez horrelaxe idatzita agertuko zenera arte lotura
eitteko modokua. Gainera Caro Baroja ez zan filologoa, baina Caro Barojak
baziñuen...
Eta halako batean zuzen-zuzen ikusi ahal izan neban Caro Barojak
ziñuena -liburu artean bizitzeak horixe daka-, eta Caro Barojak ez zeban
zabalduta, popularizatuta zeuan hori esaten. Caro Barojak, eta hori bai da
logikoa, aparteko ikerketa barik, beste tema batez ziharduen artikulu
batean, baziñuan "igual, agian" hortik etor zeikeala.
Ez da berdina esatia bat bestetik datorrela edo pasadan "agian" bat
bestetik "etorri leikeela" esatia. Caro Barojak esandakua gauza bat zan,
bestia popularizatu dana.
Ez dao jakiterik "Trebiño" berba nondik datorren.
Ondorixua: kontuz halako autoritateak aipatzen diranian.
3.- Gure Josuk diño:
"Koldo Mitxelenaren esanetan, latinetik eratorria dugu abizenaren zati
hori. (...) Mendicute, berriz, euskarazko eta latinezko hitzak elkartuz
lortutako abizena dugu."
Josu, hire informazio iturrixa, kasualitatez Auñamendi entziklopedia
izan dok? Oker najaok?
Ze, hala bada, eta neuk bertan leidutakua ez bajuat txarto gogoratzen,
hor, Mitxelena aipatuz, ez dok ezer baieztatzen, hor be POSIBILITATE moduan
botatzen dok, inondik inora afirmau, hik eitten duan moduan.
Ze, teoria horrek badittu puntu ahul batzuk. Oinarrixa XII. mendeko
latinezko testu bat da non "mons acutum-a" aipatzen dan. Puntu makalak:
- Sasoi hartan latinez idazten zan, baina ez berba egin, aspaldi zeuan
latina galduta. Horretara, bai, batek "mons acutum" idatzi zeban, baina egon
hadi seguru jendiak sasoi hartan be toki horri ez zetsala horrelaxe deitzen.
Are gutxiago Gipuzkoako Tolosa aldeko inguru "ez-latinizatuan".
- Bitxia da mendi + acutum gehitze hori. Hartuik telefono listin bat:
hor "mendi-z" hasten diran apelliduak beittu. Bi elementu identifikagarriz
osatutako apelliduak denak dira bi elementu EUSKALDUNEZ osatuak, ez dago
*Mendigrande, edo *Mendirojo apellidurik.
Badira kasu gutxi batzuk non bigarren elementua ez dan erraza
ezautzeko:
Mendicute, Mendibil... ez askoz gehixago. Araua, legia, mendi + euskara
danian, erraz identifikagarri ez dan kasuetan mendi + latina???? Benetan,
gatxa begitantzen jata. Are gehixago, esan doten moduan, sasoi hartan
existitzen diran hizkuntzak euskara eta inguruko erromantzeak diranian,
baina inondik inora latina.
- Bai, Mendicute apelliduaren jatorria ez da erraza ikusten. Eta horren
gainean pentsatzen, Mendi + acutum teoria baino sinpleagoa izan zeikean
beste teoria bat pentsatzen hasi nintzen. Ez da arraroa euskal apelliduak ez
jakintasunez, narraskeriangattik edo huts batengatik zeozer aldatuta
edukitzea, egon zeikean antzeko apellidu bat aditzeko errazagoa? "MENDIKOTE"
esate baterako, esistitzen da?, Mendikote, lodikote edo handikote lez.
Bai, esistitzen da, gainera kuriosoa da, Gipuzkoan MendikUte forma da
nagusia, baina Bizkaian MendikOte. Dialektologia kontua izan leike?
Auñamendi entziklopediak be MendikOte abizena jasotzen dau, baina
tranpatxo bat eitten dau, Mendikutera belbidaltzen dau, besterik gabe. Bixak
jatorri berekotzat jotzen ditu baina aurrena Mendikute balitz lez. Eta
zergatik? Ez dao zergatik, besterik gabe. Eta alrrebes balitz? eta
"Mendikute" bera balitz "Mendikote"aren aldaera?
Ondorixua: ez dao jakiterik "Mendic/kute" nondik datorren,
Mendi/Mons-acutum-arena teoria bat da, baina "Mendikote"rena beste bat, eta
sinpleagoa, eta teoria gehixago be eon leike.
Honekin guztionekin ez deuat esan gura nola idatzi behar duan hire
apellidua, inondik inora, baina gutxienez jarri zalantzan teoria
"euskolatin" hori.
I. Trebiño (damututa hain luze jarduteagattik)
_______________________________________________
Adi gero, mezuak bidaltzeko: [email protected]
http://www.eibar.org/zerrenda
harpidetza eteteko: [EMAIL PROTECTED]
_______________________________________________
Adi gero, mezuak bidaltzeko: [email protected]
http://www.eibar.org/zerrenda
harpidetza eteteko: [EMAIL PROTECTED]
_______________________________________________
Adi gero, mezuak bidaltzeko: [email protected]
http://www.eibar.org/zerrenda
harpidetza eteteko: [EMAIL PROTECTED]
